Czy mieliście juz klienta który reklamował długi pedał hamulca? Jeśli tak – ten artykuł jest dla Was.
Klient reklamuje u Was wpadający pedał hamulca przy włączonym silniku na jałowym biegu, na światłach? I Wy też to zauważacie. Pomimo to układ hamulcowy działa bez zarzutu: układ jest szczelny i nie ma powietrza w systemie, wówczas nie możemy mówić o błędnym działaniu układu hamulcowego.
A oto techniczna przesłanka: Dla drogi pedału hamulca przy normalnym jego uruchomieniu i sprawnym układzie hamulcowym stosowana jest następująca formuła. (patrz rys.):
Całość dogi pedału hamulca = 3/3 drogi = Punkt A do C
Naciśnięcie = 1/3 drogi = Punkt A do B
Punkt nacisku = Punkt B
Rezerwa pedału hamulca = 2/3 drogi = Punkt B do C
Formuła ta jednak nie sprawdza się w wyżej opisanym przypadku. Pedał hamulca wpada dużo głębiej.
Przesłanka: Serwa podciśnieniowe wykorzystują spadki ciśnień pomiędzy próżnią (podciśnieniem) a ciśnieniem powietrza atmosferycznego. Te różnice ciśnień wzmacniają siłę nacisku stopy. W samochodach z silnikiem benzynowym próżnię wytwarza ssanie silnika, w dieslach funkcje tą przejmuje pompa próżniowa. W silnikach benzynowych wytworzone podciśnienie wynosi 0,8 bar; w dieslach ok. 0,98 bar – a sam czas budowania ciśnienia jest o wiele dłuższy niż w samochodach benzynowych. I tak w wyniku kilku hamowań, przy pracy silnika na niskich obrotach, dochodzi do zmniejszenia ilości próżni w serwie. I to w efekcie prowadzi do zmniejszonego wspomagania w układzie hamulcowym. Pedał hamulca jest twardszy. Jeśli kierowca przytrzyma nogę na pedale hamulca, wówczas przy włączonym silniku zwiększy się powoli ilość podciśnienia i tym samym wzrośnie wspomaganie. Punkt nacisku B ( popatrz na rys.) spada przy stałej sile nacisku stopy, aż zbudowana zostanie maksymalna ilość podciśnienia. Ważne jest aby wiedzieć że pompa próżniowa w dieslach wolniej buduje ciśnienie niż dzieje się to w silnikach benzynowych. Ale i w dieslach pedał hamulca opada wolniej niż w samochodach z silnikiem benzynowym. I właśnie to odczuwa wielu kierowców jako błąd działania układu hamulcowego, gdyż wyraźnie odczuwa że pedał hamulca powoli opada.
Silniejsze podciśnienie w dieslach daje w efekcie silniejsze wspomaganie układu hamulcowego. Silniejsze obciążenie powoduje we wszystkich elementach układu hamulcowego silniejsze rozszerzanie i rozciąganie. Rozciąganie widać chociażby na przewodach hamulcowych: w efekcie pedał hamulca opada jeszcze głębiej. Pomimo tego: pomiędzy pedałem i blachą pojazdu wystarczająco miejsca. Normalnie pełne hamowanie potrzebuje ok. 80 bar. Jednakże w zależności od siły nacisku na pedał hamulca oraz w zależności od systemu hamulcowego, ciśnienie w zacisku może być i ponad 200 bar i nie jesteśmy w stanie tego wyczuć! Ponieważ za każdym zwolnieniem i uruchomieniem pedału hamulca jest wyczuwalna ta sama droga hamulca jak przy normalnym hamowaniu. Ważne jest więc żeby wiedzieć że takie działanie hamulca w samochodach z silnikiem diesla jest normalne, wynika z działań fizyki i nie ma tu żadnej wady.
Wskazówka ATE: Można sprawdzić otoczenie serwa i jak i samo serwo.
1. Przy wyłączonym silniku kilka razy nacisnąć na pedał hamulca – tym samym zredukujecie podciśnienie w serwo.
2. Następnie przytrzymać pedał tak jak przy pełnym hamowaniu – wciśnięty. Pedał musi być już twardy a droga pedału hamulca powinna wynosić tylko 1/3 z całości drogi( patrz rysunek). Ciśnienie w cylinderku wynosi teraz 80 do 100 bar.
3. Trzymać pedał hamulca wciśnięty i włączyć silnik. Jeśli serwo i pompa podciśnieniowa działają bez zarzutu wówczas pedał hamulca musi wyczuwalnie pod stopa opaść- gdyż zaczyna działać wspomaganie. Pedał hamulca osiąga punkt pomiędzy B i C (patrz rysunek). Ciśnienie w cylinderku wynosi 140 do 200 bar.
I jeszcze jedna wskazówka – jeśli podłączycie ciśnieniomierz ATE do przedniego zacisku możecie udowodnić jak podnosi się ciśnienie w układzie hamulcowym przy stałym nacisku na pedał hamulca.
A ta wskazówka może również przynieść wyczuwalną poprawę: ponieważ stare przewody w miarę upływu czasu rozmiękczają się i rozciągają warto w pojazdach starszych niż 5 lat skontrolować je naocznie i odręcznie! Być może niezbędna będzie ich wymiana.